Frequently asked questions

Cognitieve prestaties:
Verzwakt langdurig gebruik van cannabis de intellectuele bekwaamheid ?

Antwoord:

• Nadia Solowij & Brin Greyner
  Cannabis heeft het meeste effect op het centraal zenuwstelsel (CZS), zowel door het roken als door het eten ervan. Het is in de eerste plaats voor de bewustzijnsverandering of de psychoactieve eigenschappen dat het recreationeel gebruikt wordt op vele plaatsen in de wereld. Onderzoek bij mensen naar de acute effecten van cannabis wijzen erop dat het cannabinoïde-receptorsysteem betrokken kan zijn bij de regeling van gemoedsgesteldheid, emotie, aandacht, geheugen en vele andere cognitieve functies. Het is nochtans niet duidelijk hoe krachtig deze functies, zoals het endogene cannabinoïde-systeem en de receptoren, beïnvloed worden bij een langduriger gebruik van exogene cannabinoïden. De resultaten die we vandaag hebben uit onderzoek van zowel mensen als dieren suggereren dat er weinig of geen invloed is bij langdurig gebruik maar dat er veranderingen in de functies optreden. (...).
  Het is niet duidelijk in hoeverre de cognitieve en psychologische effecten door langdurig gebruik van cannabis van invloed zijn op het dagelijks leven, hoewel cannabisgebruikers zelf klachten hebben over geheugen- en concentratiestoornissen, motivatieverlies, paranoïa, depressie, afhankelijkheid en loomheid. Schwenk (1998) heeft gesteld dat er geen duidelijk oorzakelijk verband is tussen cannabisgebruik en jobbekwaamheid. De aard van de cognitieve tekorten zoals vastgesteld in psychologische proeven wijst erop dat langetermijngebruikers redelijk goed presteren in de dagelijkse routine, hoewel zij sneller afgeleid zijn. Moeilijkheden treden waarschijnlijk op bij ingewikkelde taken die nieuw zijn en niet kunnen opgelost worden door automatisch gebruik van voorkennis, of met taken waarbij het geheugen zwaar belast wordt of die strategische planning en multitasking vereisen. (...)
  De omvang waarmee de lichte cognitieve verzwakking recupereert na het stoppen van het gebruik is niet gekend, maar onderzoek in die richting vordert.
  Solowij N, Greyner B. Long term effects of cannabis on psyche and cognition. In: Grotenhermen F, Russo E, eds. Cannabis and cannabinoids: pharmacology, toxicology and therapeutic potential. Binghamton, NY: Haworth Press, 2001, in press.
  
  
• Lynn Zimmer & John Morgan
  Het cognitieve proces dat het duidelijkst beïnvloed wordt is het kortetermijngeheugen. Bij laboratoriumonderzoek hadden de proefpersonen geen moeilijkheden om zich dingen te herinneren die ze van vroeger wisten. Nochtans vertoonden zij een verminderde kapaciteit om nieuwe informatie op te nemen en te herinneren. Die vermindering duurt zolang als de intoxicatie duurt. Er is geen overtuigend bewijs dat langetermijngebruik van marihuana het geheugen of andere cognitieve functies permanent verzwakt.
  In de laatste dertig jaar hebben onderzoekers hooguit onbeduidende cognitieve verschillen vastgesteld tussen chronische marihuanagebruikers en niet-gebruikers en die resultaten zijn in de diverse onderzoeken nogal verschillend. Afgaand op deze bewijzen blijkt niet dat langetermijngebruik van marihuana leidt tot enige noemenswaardige permanente schade aan de intellectuele bekwaamheid.
  Zimmer L, Morgan JP. Marijuana Myths Marijuana Facts. A review of the scientific evidence. New York/San Francisco: The Lindesmith Center, 1997.
  
  
• House of Lords (GB)
  Cannabis kan ongewenst langdurig effect hebben op het cognitieve vermogen, dat wil zeggen op het prestatievermogen van de hersenen, vooral bij zware gebruikers. Dat werd voor ons onderzocht aan de Koninklijke Academie voor Psychiatrie en door de Royal Society. Terwijl gebruikers weinig of geen verzwakking vertonen bij simpele tests van het kortetermijngeheugen, vertonen zij een significante verzwakking bij taken waar een meer ingewikkeld gebruik van bestaande kennis vereist is (de zogenaamde 'executieve' hersenfuncties). Het is enigszins aangetoond dat een verzwakking van ingewikkelde cognitieve functies kan blijven aanhouden, zelfs nadat het cannabisgebruik gestopt werd. Maar dergelijke blijvende verzwakking is, als die er al zou zijn, zeer gering en het bestaan ervan wordt betwijfeld. Dr. Jan van Amsterdam van het Nederlandse Nationaal Instituut voor Volksgezondheid en Leefmilieu maakte een overzicht van de literatuur over langetermijneffecten op het cognitieve vermogen bij langdurig zwaar gebruik. Hij was zo vriendelijk om naar Westminster te komen om ons zijn bevindingen te laten kennen. Hij wees op de praktische moeilijkheden om de mogelijke blijvende effecten vast te stellen. Daartoe behoort de onmogelijkheid om zekere basiswaarden vast te leggen (d.w.z. de waarden van de cognitieve functies van de proefpersonen vooraleer zij voor het eerst cannabis gebruikten), de moeilijkheid om de gebruikte doses vast te stellen, de noodzaak van een lange "washout"-periode nadat het gebruik gestopt wordt, voor de langzame eliminatie van cannabisresidu's in het lichaam en de mogelijkheid van verwarring tussen de verzwakking op lange termijn en de ontwenningsverschijnselen. Hij vond dat in veel van de gepubliceerde rapporten over dit onderwerp, met die problemen onvoldoende rekening gehouden werd.
  House of Lords Select Committee on Science and Technology. Cannabis. The scientific and medical evidence. London: The Stationery Office, 1998.